نرم افزار ERP قطعه سازی خودرو؛ کیفیت، ممیزی و سفارش
نرم افزار ERP قطعه سازی خودرو باید علاوه بر برنامه‌ی تولید، «مدرک» بسازد: نتیجه‌ی هر بازرسی، تصمیم درباره‌ی هر قطعه‌ی نامنطبق، امضای کسی که تأیید کرده و سابقه‌ای از انبار که بعداً دست نخورده باشد. داتا این سوابق را کنار سفارش، خرید، انبار و نگهداری دستگاه‌ها، روی سرور خودِ کارخانه نگه می‌دارد.
کارخانه‌ای که برای خودروساز یا تأمین‌کننده‌ی ردیف اول او قطعه می‌سازد، دو کارفرما دارد: مشتری‌ای که قطعه را می‌خرد و بازرس همان مشتری که هر چند وقت یک بار سر می‌زند و می‌پرسد «این را از کجا می‌دانید؟». در این صنعت تولید به‌موقع لازم است اما کافی نیست؛ باید بتوانید نشان بدهید چه چیزی، کی و با تأیید چه کسی انجام شده. در ادامه، اول دردسرهای هرروزه‌ی این کارخانه‌ها را مرور می‌کنیم، سپس سراغ بخش‌هایی از داتا می‌رویم که به آن‌ها پاسخ می‌دهند و پلن هرکدام را می‌گوییم، و آخر سر مرزهای داتا را روشن می‌گوید.
وقتی خریدار قطعه‌ی شما خودروساز است؛ گرفتاری‌های روزمره‌ی کارخانه قطعه‌ساز
یک کارخانه‌ی فرضی قطعات پلاستیکی و فلزی سبک را در نظر بگیرید که برای دو مشتری بزرگ کار می‌کند. چیزهایی که مدیر کیفیت و مدیر کارخانه‌اش هر ماه با آن کلنجار می‌روند احتمالاً این‌هاست:
- برگه‌های بازرسی پراکنده: نتیجه‌ی اندازه‌گیری‌ها در دفتر کنار دستگاه نوشته می‌شود و وقتی مشتری درباره‌ی یک محموله‌ی شش ماه پیش سؤال می‌کند، باید کارتن‌های بایگانی را زیر و رو کرد.
- قطعه‌ی ردی که سرنوشتش معلوم نیست: چند قطعه خارج از اندازه درآمده‌اند؛ یکی می‌گوید دور بریزید، دیگری می‌گوید دوباره‌کاری شود، و در نهایت هیچ‌جا ثبت نمی‌شود چه شد.
- تغییر نقشه وسط کار: مشتری بازنگری جدیدی از نقشه فرستاده و معلوم نیست واحد برنامه‌ریزی و خرید از آن خبر دارند یا نه.
- مواد اولیه‌ی دیررس: گرانول یا ورق دیر رسیده و خط منتظر مانده؛ مقایسه‌ی تأمین‌کنندگان هم فقط در ذهن کارپرداز است.
- توقف ناگهانی دستگاه: قالب یا پرس درست وسط یک سفارش فوری از کار می‌افتد، چون سرویس دوره‌ای‌اش عقب افتاده بود.
- شب قبل از بازدید مشتری: همه‌ی واحدها مدارک را جمع می‌کنند و چیزی که باید روزمره باشد، به یک کار اضطراری تبدیل می‌شود.
سیستم مدیریت کارخانه قطعه‌ساز باید چه سوابقی را نگه دارد؟
پیش از مقایسه‌ی نرم‌افزارها، بهتر است فهرست «مدارکی که مشتری ممکن است بخواهد» را بنویسید. برای بیشتر قطعه‌سازها، این فهرست چیزی شبیه جدول زیر است و ستون سوم نشان می‌دهد داتا کدام را پوشش می‌دهد:
| سابقه‌ای که خواسته می‌شود | در داتا کجا ثبت می‌شود | پلن داتا |
|---|---|---|
| نتیجه‌ی بازرسی هر مرحله | گزارش تولید هر مرحله و بازرسی کیفیت | آغاز، پیشرو، سرآمد |
| تصمیم درباره‌ی قطعه‌ی نامنطبق | پرونده‌ی عدم‌انطباق و تصمیم نهایی درباره‌ی قطعه (دور ریختن، پذیرش و ادامه، یا تکرار) | از آغاز (همراه بازرسی) |
| تأیید خودکار نتایج داخل محدوده‌ی مجاز | تأیید خودکار برای فرایندهایی که مدیر کیفیت روشن کند | سرآمد |
| نسخه‌ی معتبر نقشه، مواد و عملیات | بازبینی سفارش در چند ایستگاه و شناسنامه‌ی مواد و عملیات قطعه | پیشرو، سرآمد |
| ورود و خروج مواد بدون امکان دست‌بردن | سابقه‌ی انبار غیرقابل‌دستکاری | آغاز، پیشرو، سرآمد |
| امضای مسئول روی سند | امضای دیجیتال کاربران | پیشرو، سرآمد |
| سوابق سرویس دستگاه‌ها | بانک دستگاه‌ها و دستورکار نگهداری پیشگیرانه | پیشرو، سرآمد |
| ارزیابی دوره‌ای واحدها | کارتابل نظارت با چک‌لیست اختصاصی و امتیاز | سرآمد |
کنترل کیفیت قطعات خودرو در ERP؛ از اندازه‌گیری تا تصمیم
در داتا، بازرسی کیفیت از پلن آغاز در دسترس است و کنار گزارش تولید هر مرحله ثبت می‌شود؛ پس نتیجه‌ی اندازه‌گیری به سفارش و قطعه‌ی مشخص وصل است، نه به یک برگه‌ی جدا. اگر قطعه‌ای رد شود، عدم‌انطباق باز می‌شود و باید تکلیفش روشن شود: اسقاط، ادامه‌ی کار با پذیرش، یا تکرار عملیات. همین که «تصمیم» یک فیلد اجباری باشد، بحث‌های شفاهی کنار خط به یک سابقه‌ی قابل‌پیگیری تبدیل می‌شود. اصول طراحی طرح بازرسی و نمونه‌برداری را در راهنمای کنترل کیفیت تولید مفصل نوشته‌ایم.
در کارخانه‌ای که روزانه صدها اندازه‌گیری دارد، بازبینی دستی همه‌ی آن‌ها واحد کیفیت را زمین‌گیر می‌کند. پلن سرآمد این امکان را می‌دهد که مدیر کیفیت، فرایند به فرایند، مشخص کند نتیجه‌هایی که در محدوده‌ی تلورانس افتاده‌اند بی‌نیاز از امضای دستی تأیید شوند تا وقت بازرس‌ها صرف موارد مرزی و ردی شود. این تصمیم دست مدیر کیفیت است و برای فرایندهای حساس می‌شود آن را خاموش نگه داشت.
آمادگی همیشگی برای ممیزی مشتری؛ کارتابل نظارت
بازدید خودروساز فقط به قطعه نگاه نمی‌کند؛ نظم انبار، وضعیت دستگاه‌ها و پیگیری اقدام‌ها را هم می‌سنجد. کارتابل نظارت داتا که در پلن سرآمد است، اجازه می‌دهد هر واحد با چک‌لیست اختصاصی خودش ارزیابی شود، امتیاز بگیرد و گزارش ماهانه داشته باشد. به‌جای یک «شب ممیزی»، هر ماه یک تصویر از وضع واحدها دارید و روند بهتر یا بدتر شدنشان پیداست. برای نوشتن چنین چک‌لیستی، مطلب چک‌لیست ارزیابی واحدهای کارخانه نقطه‌ی شروع خوبی است.
بازنگری سفارش و تغییر نقشه در نرم‌افزار مدیریت کارخانه قطعه‌ساز
قطعه‌ساز معمولاً بر اساس نقشه و مشخصات مشتری کار می‌کند و هر تغییر کوچک در نقشه، روی متریال، مراحل کاری، قیمت و زمان تحویل اثر دارد. از پلن پیشرو، شناسنامه‌ی هر قطعه در داتا شامل جنس مواد، بهای آن و توالی عملیات است و این شناسنامه با تأیید رسمی واحدها بسته می‌شود. خودِ سفارش هم پیش از رفتن به خط از چند ایستگاه بازبینی می‌گذرد؛ ابتدا مهندسی، سپس قیمت، بعد برنامه‌ریزی و برون‌سپاری و تولید، و امضای پایانی با مدیریت است. نتیجه این است که هیچ واحدی با نسخه‌ی قدیمی جلو نمی‌رود، چون سفارش تا عبور از همه‌ی این ایستگاه‌ها آزاد نمی‌شود.
سپس برنامه‌ریزی تولید، محاسبه‌ی مواد لازم و کارتابل‌های اپراتور و سرپرست (در پیشرو و سرآمد) سفارش را به خط می‌رسانند. سرآمد دو چیز دیگر هم دارد: صفحه‌ای ساده روی تبلت که اپراتور کنار ماشین با آن کار می‌کند، و تصویری از اینکه هر دستگاه کی مشغول است و کی خالی.
خرید مواد و قطعات از تأمین‌کنندگان؛ زنجیره‌ای که شما هم حلقه‌ای از آن هستید
قطعه‌ساز خودش مشتری ده‌ها تأمین‌کننده‌ی مواد، قطعات استاندارد و خدمات است. بخش خرید داتا از همان پلن آغاز فعال است: هر نیاز با یک درخواست شروع می‌شود، پیشنهاد چند فروشنده کنار هم مقایسه می‌شود، سفارش و فاکتور ثبت می‌شود و هر روز یک گزارش خلاصه از خریدها در دست مدیر است. انبار هم رسید موقت و دائم دارد؛ یعنی کالای رسیده می‌تواند تا روشن شدن نتیجه‌ی بازرسی ورودی، در وضعیت موقت بماند. پیمانکاران و سفارش‌های برون‌سپاری مثل آبکاری یا عملیات حرارتی بیرونی از پلن پیشرو پیگیری می‌شوند، و کمیسیون خرید برای خریدهای بالاتر از سقف تعیین‌شده در سرآمد است. جزئیات بیشتر را در مدیریت خرید کارخانه ببینید.
نگهداری دستگاه‌ها و قالب‌ها؛ تعهد تحویل با دستگاه خراب ممکن نیست
برای مشتری خودروساز، تأخیر در تحویل به‌خاطر خرابی پرس یا تزریق همان‌قدر بد است که قطعه‌ی معیوب. از پلن پیشرو، فهرست همه‌ی ماشین‌آلات با سوابقشان در داتا ثبت می‌شود و برای سرویس‌های دوره‌ای و تعمیرات، دستورکار صادر می‌شود. ثبت سرویس‌های دوره‌ای در همان سامانه‌ای که سفارش‌ها را برنامه‌ریزی می‌کند، یعنی واحد نت و برنامه‌ریزی از یک تقویم کار می‌کنند.
کدام پلن داتا برای کدام قطعه‌ساز؟
- آغاز (تا ۱۰ کاربر): کارگاهی که می‌خواهد فروش، خرید، انبار، گزارش تولید و بازرسی کیفیت را از کاغذ به سامانه ببرد.
- پیشرو (تا ۵۰ کاربر): کارخانه‌ای که بازنگری سفارش، برنامه‌ریزی، نگهداری دستگاه‌ها، برون‌سپاری و امضای دیجیتال لازم دارد. برای بیشتر تأمین‌کنندگان خودروساز نقطه‌ی منطقی شروع است.
- سرآمد (طبق قرارداد): کارخانه‌ی بزرگ یا چندسایتی که تأیید خودکار بازرسی‌ها، کارتابل نظارت، کمیسیون خرید، فرم‌ساز و پنل اپراتور کنار دستگاه می‌خواهد.
محل نصب داتا سروری در شبکه‌ی داخلی کارخانه است و قطع اینترنت کار را متوقف نمی‌کند؛ نقشه‌ها و سفارش‌های مشتری روی سرورهای بیرونی نمی‌روند. داده‌های فعلی هم، چه در فایل‌های اکسل باشد چه در سیستم دیگر، به دست تیم برساوش منتقل می‌شود؛ وسعت این کار در قرارداد نوشته می‌شود.
چه چیزهایی را از داتا انتظار نداشته باشید؟
- داتا گواهینامه‌ی سیستم کیفیت صادر نمی‌کند و جای مشاور و ممیز را نمی‌گیرد؛ فقط سوابقی را نگه می‌دارد که در ممیزی به کار می‌آیند.
- ماژول ویژه‌ی مدارک تأیید قطعه یا برنامه‌ریزی کیفیت محصول جدید به سبک استانداردهای خودروسازی ندارد.
- به سامانه‌های تأمین یا درگاه‌های خودروساز به‌طور مستقیم وصل نمی‌شود.
- نمودار کنترل آماری فرایند نمی‌کشد و ردیابی سری ساخت قطعه تا خودروی نهایی را وعده نمی‌دهد.
- بخش منابع انسانی، مالیات و صورتحساب الکترونیکی ندارد و نسخه‌ی ابری هم ارائه نمی‌شود.
سوالات متداول
آیا داتا برای کارخانه قطعه‌سازی که تأمین‌کننده‌ی خودروساز است مناسب است؟
بله؛ مخاطب اصلی داتا کارخانه‌هایی است که طبق نقشه و سفارش خریدار می‌سازند، و این سامانه بازرسی، عدم‌انطباق، بازنگری سفارش و سابقه‌ی غیرقابل‌دستکاری انبار را یکجا دارد.
قطعه‌ی خارج از تلورانس در داتا چطور تعیین تکلیف می‌شود؟
عدم‌انطباق ثبت می‌شود و مسئول کیفیت یکی از سه راه را برمی‌گزیند: کنار گذاشتن و اسقاط، پذیرش و ادامه، یا انجام دوباره‌ی عملیات.
تأیید خودکار نتایج بازرسی در کدام پلن است؟
در پلن سرآمد، و فقط برای فرایندهایی که مدیر کیفیت فعال کند.
آیا داتا به سامانه‌ی خودروساز وصل می‌شود؟
نه؛ داتا اتصال مستقیم به درگاه یا سامانه‌های تأمین خودروساز ندارد و سوابق داخل کارخانه را مدیریت می‌کند.
نگهداری پیشگیرانه‌ی دستگاه‌ها در کدام پلن داتاست؟
بانک دستگاه‌ها و دستورکار نگهداری پیشگیرانه در پلن‌های پیشرو و سرآمد است.
برای دیدن مسیر یک قطعه از سفارش تا بازرسی و تحویل در کارخانه‌ی خودتان، نرم‌افزار ERP کارخانه را مرور کنید و از صفحه‌ی داتا درخواست دمو بدهید.
